Yazı Detayı
16 Mayıs 2020 - Cumartesi 12:33
 
KORONA İLE BİRLİKTE GELEN İŞ HUKUKU KRİZİ
Muhammed Emin Tıktepe
memintiktepe@gmail.com
 
 

Merhaba değerli okurlar, önceki yazımda Yargıda Sürelerin Durdurulması başlığı ile sizlere bilgi vermiştim. Bu yazımda ise Korona ile gelen işveren ve işçi arasında yaşanan hukuki aksamalar ile ilgili bilgiler vereceğim.

Bildiğiniz üzere Covid-19’ un etkisi  ile ülkemizde birçok  faaliyetin durduğu gibi hukuki iş ve işlemlerde de aksamalar meydana geldi. Bu aksamalar İşçi açısından büyük hak kayıplarına yol açmaktadır. Zaten pandemi ile uğraşan İşçi birde pandemiden faydalanan işverenleri tarafından haksızlığa uğradılar. Yani Covid-19 süreci ile birlikte işçi-işveren arasındaki ilişkilerde alışılmışın dışında bir ilişki meydana geldi.

 

ÜCRETSİZ İZİN HAKKI

Pandemi süreci ile birlikte özellikle iş hukukumuzda mücbir sebebin ötesine geçen durumlarla karşı karşıya kalıyoruz. İşveren işçisinin sağlığını düşünmek amacıyla ücretsiz izin veriyor, buraya kadar her şey normal ama bundan sonrası zaten alışılmışın dışında gerçekleşiyor. Pandemi altında geçici bir madde ile iş hukukunda geçerli bir hale gelen Ücretsiz İzin kavramı ile 3 ay gibi bir süre sonunda işveren izin verdiği işçisini çıkarabilme hakkına sahip. Bununla birlikte zorunlu nedenlerle işin durması nedeniyle işin tatil edilmesi halinde, işveren iki ay  içerisinde çalışılmayan süreler için işçiden telafi çalışması yapmasını da isteyebilir. Bu istek doğrultusunda zorunlu duran işlerle ilgili özellikle üretimin işveren açısından ve ekonomik gerekçelerle  durduğu durumda işçinin bu durumda çalıştırılmamış olması, işverenin işçinin ücretini tam olarak ödeme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Ayrıca işverenin kendi kusurundan veya ekonomik olarak doğan üretim duruşlarında işçinin çalıştırılamadığı süreler için işçinin işçiden telafi çalışması yapmasını isteme hakkı da yoktur.

 

KISA ÇALIŞMA ÖDENEĞİ 

Covid-19 sürecinden önce adını çok nadir duyduğumuz bu müesseseyi işçiler adeta bir kurtarıcı olarak gördüler. Hatta işverenler adeta bu ödeneğe hücum ettiler. Kısa çalışma ödeneği müessesesi bilindiği üzere iş yerindeki faaliyetlerin özellikle bu pandemi sürecinden dolayı azaltılması ile birlikte işçilerin çalışamadıkları dönemler için gelir desteği sağlamaları amacı taşımaktadır. Bu kapsamda da Covid-19 pandemisi nedeniyle işveren kendi sevk idaresinden kaynaklanmayan geçici olarak çalışma süresinin azaltılması veya faaliyetin tamamen veya kısmen durdurulması ile sonuçlanan etkilerden kaynaklanan dönemsel zorluklardan kaynaklı olarak ‘’zorlayıcı sebeple’’ bu ödenek için başvuru yapmasına imkan doğmuştur.

Ortada gerçekten işçilerin durumu ile ilgili göz ardı edilemeyecek aksaklıklar söz konusu olabiliyor. Yazımızın amacı tabi ki işvereni kötülemek değil ancak iş hukuku açısından çıkan uyuşmazlıklarda çoğu işvereni tenzih etmekle birlikte pandemi sürecini inanılmaz bir kurnazlık ile işçiyi umursamadan kendi lehlerine çevirmeye çalışan işverenlerde mevcut.

 

İŞSİZ KALAN İŞÇİLER HAKKINI ARAMALI

Bu pandemi süresinde işsiz sayısı katlanmakla kalmadı ; getirilen bu geçici düzenleme ile birlikte özellikle yukarıda bahsettiğim ücretsiz izine sevk edilen , hatta ücretinin sadece belli bir kısmını kısa çalışma ödeneği ile alan ücretsiz izinde 39-40 TL gibi meblağ alan kesim ortaya  çıktı. Anlatmaya çalıştığımız gibi 2 ay gibi bir süre çalışamayan kısa çalışma ödeneğine hak kazanıp ona bel bağlayan hiç ücret alamayıp geçim kaygısına düşen işçi kardeşlerimizi görmezlikten gelemeyiz. Kendi alacakları konusunda lehlerine kurnazlıkla çevirebilen işverenler işçiye karşı edimlerini yerine getirmede bu kadar olumlu yaklaşamıyorlar. Özellikle bu safhada işçi kardeşlerimiz sesimizi kimse duymaz diye haklarını aramaktan vazgeçmemeli. Her kriz döneminde bu bahaneler ile işverenlerin özellikle yaptırımlarına açıkça şahit oluyoruz. Bu haksız yaptırımlar ile karşı karşıya kalan işçi kardeşlerimizin haklarını arama konusunda yalnız olmadıklarını belirtiyorum. Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bağlı Türkiye İş kurumu ve Alo 170 hattına şikayetlerini yapabildikleri gibi , çözümü olmayan ve dava açma yolunda önce Arabuluculuk kurumuna  başvuru yapmak ve buradan da sonuç alamadıklarında vekilleri aracılığı ile iş mahkemelerinde dava açabilmek mümkündür.

 

Kaynakça: (İş Kanunu, Google.)

 
Etiketler: KORONA, İLE, BİRLİKTE, GELEN, İŞ, HUKUKU, KRİZİ,
Yorumlar
Haber Yazılımı